Người mới sưu tập tên miền nên bắt đầu từ vài ba cái tên trong lĩnh vực mình hiểu rõ nhất, đặt sẵn ngân sách gia hạn cho cả năm và ghi chép từng tên. Đừng đăng ký hàng loạt trong tháng đầu, hãy dành thời gian nhìn thật nhiều tên đẹp để biết mắt mình đang ở đâu.
Chào bạn, đây là Nhà Sưu Tập. Nếu bạn vừa nghe vài tập trước và thấy ngứa tay muốn giữ một cái tên, tập này dành cho bạn. Mình sẽ đi qua năm bước đầu mà người giữ tên lâu năm nào cũng ước giá mình biết sớm hơn.
Bước một: bắt đầu từ cái nghề bạn hiểu
Người mới hay mắc một lỗi là chạy theo những ngành nghe sang, đọc báo thấy ngành nào nóng là đi tra tên ngành đó. Vấn đề là bạn không hiểu người trong ngành gọi nhau thế nào, gõ chữ gì, nên chọn tên rất dễ trật.
Ngược lại, nếu bạn từng bán thuốc thú y, từng dạy mầm non, từng làm thợ điện, bạn biết những chữ mà người trong nghề và khách của họ hay nói. Cái vốn chữ đó chính là lợi thế lớn nhất của người sưu tập.
Ví dụ một người từng làm nghề cơ khí biết rằng thợ ở miền Nam hay nói tiện, phay, hàn, còn ngoài Bắc có chữ khác. Họ sẽ nhìn ra những cái tên đúng giọng của từng vùng mà người ngoài nghề không để ý.
Vậy nên trước khi tra tên, hãy ngồi viết ra giấy những nghề, những vùng, những sở thích mà bạn thật sự hiểu. Danh sách ấy là bản đồ đầu tiên của bộ sưu tập.
Bước hai: tra trước, đừng vội
Khi đã có vài chữ trong đầu, bạn tra xem tên còn trống không qua công cụ tra cứu của nhà đăng ký. Đa số tên hai chữ phổ biến với đuôi chấm com đã có chủ, đừng nản. Thử đổi thứ tự chữ, thử thêm một chữ chỉ nơi chốn, thử đuôi khác.
Một mẹo nhỏ là đừng tra liên tục trên một trang lạ không rõ nguồn gốc. Từng có lời đồn rằng tra nhiều là bị người khác nhìn thấy và đăng ký trước. Mình không khẳng định chuyện đó có thật ở nơi nào, nhưng tra ở nhà đăng ký uy tín và đăng ký ngay khi đã quyết là cách an toàn.
Cũng nên tra thông tin chủ sở hữu của những tên đã có chủ. Nhiều tên đã đăng ký từ lâu mà không có trang nào chạy, đó là dấu hiệu chủ cũ chỉ đang giữ. Bạn ghi lại để học, không cần liên hệ vội.
Quan trọng nhất ở bước này là ngủ một đêm trước khi đăng ký. Nhiều cái tên lúc nửa đêm thấy hay, sáng ra đọc lại thấy gượng. Một đêm đó tiết kiệm cho bạn khá nhiều tiền gia hạn.
Bước ba: đặt ngân sách cho cả năm, không phải cho một lần
Phí đăng ký năm đầu thường không đắt, có khi còn được khuyến mãi. Cái bẫy nằm ở phí gia hạn các năm sau, có những đuôi gia hạn cao hơn năm đầu rất nhiều lần. Trước khi đăng ký, luôn xem giá gia hạn chứ không chỉ xem giá năm đầu.
Cách tính đơn giản là lấy số tên định giữ nhân với phí gia hạn từng tên, đó là khoản bạn phải chi đều mỗi năm dù không bán được gì. Nếu khoản đó làm bạn lo, nghĩa là bạn đang giữ nhiều hơn sức mình.
Người giữ lâu năm hay đặt một trần cố định cho bộ sưu tập. Muốn thêm một tên mới, họ buộc mình phải bỏ một tên cũ yếu hơn. Cách này giữ cho bộ sưu tập ngày càng tinh chứ không ngày càng phình.
Còn một lời khuyên nữa: tiền dành cho thú chơi này phải là tiền nhàn rỗi. Đừng bao giờ vay mượn để giữ tên, vì không có gì đảm bảo bạn sẽ bán được hay bán lúc nào.
Bước bốn: ghi chép từ cái tên đầu tiên
Một bảng tính đơn giản là đủ. Mỗi dòng một tên, ghi ngày đăng ký, ngày hết hạn, nơi đăng ký, tài khoản nào, và một câu vì sao mình giữ. Câu vì sao ấy quan trọng hơn bạn nghĩ.
Một năm sau, khi tới ngày gia hạn, bạn đọc lại câu đó. Nếu lý do vẫn còn đúng, gia hạn tiếp. Nếu đọc lại thấy chính mình cũng không còn tin, thì đó là lúc buông.
Ghi chép cũng giúp bạn tránh một lỗi rất phổ biến là mở tài khoản ở nhiều nhà đăng ký rồi quên mất tên nào ở đâu. Tới lúc hết hạn, thư nhắc rơi vào hộp thư mình không mở, và tên bay mất.
Nên thêm một cột ghi cách đọc tên. Tên tiếng Việt không dấu có khi đọc ra nhiều nghĩa, ghi rõ nghĩa mình chọn giúp bạn và cả người sau hiểu đúng tên đó định nói gì.
Bước năm: nhìn thật nhiều tên đẹp để luyện mắt
Thú sưu tập nào cũng cần luyện mắt. Người chơi tem đi hội chợ xem hàng nghìn con tem mới biết con nào hiếm. Người giữ tên miền cũng vậy, phải xem thật nhiều tên người khác đã chọn.
Bạn có thể bắt đầu bằng cách để ý tên miền của những tiệm, những trường, những dự án bạn gặp hằng ngày. Tên nào nghe một lần nhớ ngay, tên nào phải hỏi lại. Ghi lại cả hai loại để thấy khác biệt.
Bạn cũng có thể xem các kho tên miền đã được tuyển chọn. Tên Miền Đẳng Cấp tại tenmiendangcap.com là một nơi gom nhiều tên tiếng Việt đã được đọc nghĩa, xem để học cách người ta chọn chữ và chọn đuôi.
Sau vài tháng nhìn, bạn sẽ thấy mắt mình khác đi. Những cái tên mà lúc đầu bạn thấy hay, giờ trông gượng. Đó là dấu hiệu tốt. Còn bạn, nghề nào là nghề bạn hiểu đủ sâu để chọn tên cho nó.
Câu hỏi thường gặp
Người mới nên giữ bao nhiêu tên trong năm đầu?
Không có con số bắt buộc, nhưng vài tên là đủ để học. Giữ ít giúp bạn trải qua trọn một vòng đăng ký, gia hạn, trỏ tên, ghi chép mà không bị áp lực chi phí.
Có nên mua tên miền qua người quen thay vì tự đăng ký?
Tốt nhất tên đứng ở tài khoản của chính bạn, với thông tin chủ thể là bạn. Nhờ người khác đăng ký hộ dễ dẫn tới chuyện tên nằm trong tài khoản người ta, sau này đòi lại rất mệt.
Tên miền vừa đăng ký có hủy lấy lại tiền được không?
Tuỳ chính sách của nhà đăng ký và loại đuôi, một số nơi cho huỷ trong thời gian rất ngắn, phần lớn thì không hoàn tiền. Vì vậy hãy suy nghĩ kỹ trước khi bấm đăng ký.
Làm sao biết một chữ có nhiều người tìm hay không?
Bạn có thể thử gõ chữ đó vào công cụ tìm kiếm và xem có nhiều trang, nhiều người bán, nhiều câu hỏi về nó không. Nếu nghề đó có nhiều người làm và khách hay hỏi, chữ đó thường được tìm nhiều.
Có nên bắt đầu bằng tên miền tiếng Anh không?
Nếu bạn rành tiếng Anh và hiểu thị trường nước ngoài thì được. Còn không, tên tiếng Việt là sân nhà của bạn, nơi vốn chữ và hiểu biết về nghề cho bạn lợi thế rõ hơn.
